Tijdens de eerste golf van de coronacrisis hebben werkgevers en werknemers niet of nauwelijks overlegd over lonen en andere arbeidsvoorwaarden. De cao-onderhandelingen komen nu weer langzaam om gang. Intussen is bij een recordaantal van 267 cao's de looptijd verstreken zonder dat er afspraken over nieuwe collectieve arbeidsvoorwaarden zijn gemaakt. Zeker nu duidelijk is dat we in de tweede corona-golf zijn beland, is de stilzwijgende verlenging van de cao (op grond van artikel 19 Wet CAO) van groot belang.

Artikel 19 Wet CAO regelt dat een cao stilzwijgend doorloopt voor gelijke tijd of voor maximaal één jaar. Dus: een cao die voor 6 maanden is aangegaan wordt met 6 maanden verlengd. Een cao daarentegen met een looptijd van 2 jaar, kan hooguit voor één jaar worden verlengd. Het artikel stelt twee voorwaarden. Ten eerste moet de cao niet zijn opgezegd door cao-partijen. Ten tweede moet de cao niet van rechtswege zijn geëindigd. Dit laatste betekent niet dat de looptijd is verstreken; voor een einde van rechtswege is vereist dat cao-partijen met zoveel woorden (meestal achterin het cao-boekje) zijn overeengekomen dat de cao van rechtswege eindigt op een exact bepaalde datum (zonder dat hiervoor opzegging is vereist). Een einde van rechtswege is in niet veel cao’s bepaald, juist ook omdat de cao dan stilzwijgend kan doorlopen op het moment dat cao-partijen er nog niet in zijn geslaagd een nieuwe cao af te sluiten.

De stilzwijgende verlenging moet worden onderscheiden van de nawerking van de cao. Deze doet zich voor indien de cao in de arbeidsovereenkomst gesloten tussen de gebonden werkgever en gebonden werknemer heeft ‘doorgewerkt’ (op grond van de normatieve werking van artikel 9 en 12 Wet CAO). Op het moment dat de cao dan eindigt, is er nog nawerking van de cao in de individuele arbeidsovereenkomst. Deze is als gevolg van de normatieve werking geheel gemodelleerd naar voorbeeld van de cao.

Zie uitgebreid over deze materie mijn boek: E. Koot-van der Putte, Collectieve arbeidsvoorwaarden en individuele contractsvrijheid, Deventer: Kluwer 2020 (derde druk).

Boek